Η νέα έκθεση του JRC αναδεικνύει τον καθοριστικό ρόλο των αγροτικών περιοχών στις στρατηγικές εδαφικής ανάπτυξης της ΕΕ για την περίοδο 2021-2027.
Τον αυξανόμενο ρόλο των αγροτικών περιοχών στην πολιτική συνοχής της Ευρωπαϊκής Ένωσης αναδεικνύει νέα έκθεση του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία εξετάζει τις ολοκληρωμένες στρατηγικές εδαφικής ανάπτυξης για την περίοδο 2021-2027.
Η ανάλυση καλύπτει περίπου το 70% των στρατηγικών που εφαρμόζονται στα κράτη-μέλη και βασίζεται σε δεδομένα του STRAT-Board. Σύμφωνα με τα ευρήματα, η ολοκληρωμένη εδαφική ανάπτυξη αντιστοιχεί περίπου στο 11% των συνολικών συνεισφορών της πολιτικής συνοχής, με σημαντικές διαφορές από χώρα σε χώρα. Σε ορισμένα κράτη το ποσοστό κυμαίνεται μόλις στο 3%-5%, ενώ σε άλλα ξεπερνά το 20%.
Παρότι οι στρατηγικές βιώσιμης αστικής ανάπτυξης εξακολουθούν να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, η έκθεση δείχνει ότι σχεδόν οι μισές στρατηγικές αφορούν περιοχές με πληθυσμό κάτω των 50.000 κατοίκων. Το στοιχείο αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για την ευρωπαϊκή ύπαιθρο, καθώς αποτυπώνει την ανάγκη για παρεμβάσεις μικρότερης κλίμακας, πιο κοντά στις τοπικές κοινότητες και στις πραγματικές ανάγκες των κατοίκων.
Πάνω από το 50% των στρατηγικών αφορούν μικτές αστικές και αγροτικές περιοχές, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η ανάπτυξη δεν μπορεί να σχεδιάζεται πλέον με αυστηρά χωρισμένες γεωγραφίες. Οι αγροτικές περιοχές συνδέονται άμεσα με τα κοντινά αστικά κέντρα, είτε μέσα από την απασχόληση, είτε μέσα από τις υπηρεσίες, τις μεταφορές, την παραγωγή τροφίμων και την τοπική οικονομία.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στις στρατηγικές που στοχεύουν αποκλειστικά σε αγροτικές περιοχές. Η έκθεση επισημαίνει ότι οι περιοχές χαμηλής πυκνότητας ή οι μικροί οικισμοί χρειάζονται αναγνώριση, όχι ως «αδύναμοι κρίκοι», αλλά ως ενεργοί φορείς καινοτομίας, βιωσιμότητας και κοινωνικής συνοχής.
Για να ενισχυθούν οι δεσμοί πόλης και υπαίθρου, το JRC υπογραμμίζει την ανάγκη για εμπιστοσύνη, καλύτερη επικοινωνία μεταξύ αρχών και πολιτών, ανάπτυξη ικανοτήτων και θεσμικά πλαίσια συνεργασίας. Το μήνυμα είναι σαφές: η πολιτική συνοχής μπορεί να γίνει πιο αποτελεσματική μόνο όταν η αγροτική Ευρώπη συμμετέχει ισότιμα στον σχεδιασμό και την υλοποίηση των παρεμβάσεων.
